Παγκόσμια Ημέρα Ύπνου: «Ακούγοντας τον Ασθενή – Βελτιώνοντας τη Ζωή με Υπνική Άπνοια»
Ενημερωτική διαδικτυακή εκδήλωση για την Υπνική Άπνοια, ανοιχτή στο κοινό, διοργάνωσε η Ομάδα Εργασίας Διαταραχών της Αναπνοής στον Ύπνο της Ελληνικής Πνευμονολογικής Εταιρείας, εστιάζοντας στη σημασία της ενεργού συμμετοχής του ασθενούς στη διαγνωστική και θεραπευτική διαδικασία.
Η εκδήλωση πραγματοποιήθηκε, στο πλαίσιο της Παγκόσμιας Ημέρας Ύπνου 2026, με στόχο την ανάδειξη της μετάβασης από την εστίαση αποκλειστικά στη νόσο, στη συστηματική ακρόαση και ενδυνάμωση του ασθενούς καθώς και της σύνδεσης της ατομικής φροντίδας με τη συλλογική υγεία.
Η υπνική άπνοια αποτελεί μία από τις συχνότερες αναπνευστικές διαταραχές, με σημαντικές επιπτώσεις όχι μόνο στη λειτουργία του ύπνου αλλά και στη συνολική υγεία. Η διαταραχή συνδέεται με αυξημένο σωματικό βάρος, μεταβολικές διαταραχές, αυξημένο καρδιαγγειακό κίνδυνο και μειωμένη ποιότητα ζωής. Η σύγχρονη Ιατρική του Ύπνου δεν περιορίζεται στην αντιμετώπιση των αναπνευστικών επεισοδίων κατά τη διάρκεια της νύχτας. Ενσωματώνει μια συνολική προσέγγιση που περιλαμβάνει την εξασφάλιση της αναπνευστικής σταθερότητας στη διάρκεια του ύπνου, τη διαχείριση του σωματικού βάρους, την καρδιαγγειακή παρακολούθηση και την ενίσχυση της ποιότητας ζωής.
«Οι διαταραχές της αναπνοής στον ύπνο αποτελούν ένα από τα πιο σημαντικά σύγχρονα ιατρικά ζητήματα» επισημαίνει ο Πέτρος Μπακάκος Καθηγητής Πνευμονολογίας ΕΚΠΑ, Διευθυντής Α΄ Πανεπιστημιακής Πνευμονολογικής Κλινικής ΓΝΝΘΑ «Η Σωτηρία», Γενικός Γραμματέας ΕΠΕ. « Το ⅓ των ενηλίκων αντιμετωπίζουν κάποια διαταραχή ύπνου με πιο συχνή το σύνδρομο άπνοιας του ύπνου. Ωστόσο ένα μικρό ποσοστό των πασχόντων είναι διαγνωσμένοι. Συνεπώς, η έγκαιρη αναγνώριση ενδεικτικών συμπτωμάτων όπως το έντονο ροχαλητό, οι παύσεις στην αναπνοή κατά τη διάρκεια του ύπνου, η πρωινή κεφαλαλγία και η έντονη κόπωση είναι καίριας σημασίας. Ακόμη περισσότερο διότι η καρδιαγγειακή υγεία επηρεάζεται άμεσα από το σύνδρομο άπνοιας ύπνου».
«Ο επαρκής, ποιοτικός ύπνος κρύβει το μυστικό της καλής υγείας, της ευζωίας και της μακροζωίας, καθώς είναι απαραίτητος για την επιβίωση, για τη σωματική και την ψυχική υγεία και για την εγρήγορση και την ανταπόκριση στις καθημερινές απαιτήσεις της ζωής» επισημαίνει η Γεωργία Τρακαδά, Καθηγήτρια Θεραπευτικής–Πνευμονολογίας με εξειδίκευση στην Ιατρική του Ύπνου, Θεραπευτική Κλινική, ΓΝ «Αλεξάνδρα», Ιατρική Σχολή ΕΚΠΑ, Μέλος της Επιστημονικής Επιτροπής της European Sleep Research Society, Υπεύθυνη της ομάδας Διαταραχών της Αναπνοής στον Ύπνο της Ελληνικής Πνευμονολογικής Εταιρείας.
«Υπάρχουν πάνω από 80 διαφορετικές διαταραχές ύπνου, με το Σύνδρομο Άπνοιας στον Ύπνο να αποτελεί μία από τις πιο συχνές διαταραχές τείνοντας να εκλάβει τα τελευταία χρόνια τη μορφή επείγουσας πανδημίας. Αφορά το 30% του γενικού πληθυσμού, όμως μόλις το 20% των ατόμων που πλήττονται είναι διαγνωσμένοι και λαμβάνουν κατάλληλη θεραπεία. Οι ασθενείς αυτοί - λόγω επαναλαμβανόμενων διακοπών της αναπνοής και αφυπνίσεων - δεν απολαμβάνουν τον ύπνο, όταν όλοι οι άλλοι κοιμούνται και είναι εξαντλημένοι, όταν όλοι οι άλλοι είναι ενεργητικοί και δραστήριοι. Επίσης εμφανίζουν σημαντική συνοσηρότητα κυρίως από καρδιαγγειακές παθήσεις, εμπλέκονται συχνά σε τροχαία ατυχήματα και έχουν μειωμένο προσδόκιμο επιβίωσης».
«Κοιμάμαι Καλά, Ζω Καλύτερα» είναι το μήνυμα της φετινής παγκόσμιας ημέρας του ύπνου. Και φυσικά η εξασφάλιση φυσιολογικής αναπνοής κατά τη διάρκειά του ύπνου αποτελεί ζωτικό στοιχείο αυτής της διαδικασίας» εξηγεί η κ. Τρακαδά και προτείνει «ήρθε λοιπόν η ώρα να αλλάξουμε τον τρόπο που βλέπουμε τον ύπνο και τις διαταραχές του. Δεν είναι κάτι που απλά συμβαίνει στο τέλος της ημέρας… Είναι αυτό που σηματοδοτεί την έναρξη της επόμενης καλής ημέρας...».
Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Ύπνου, η Ομάδα Εργασίας Διαταραχών της Αναπνοής στον Ύπνο της Ελληνικής Πνευμονολογικής Εταιρείας αναδεικνύει την ανάγκη αναγνώρισης της αποφρακτικής υπνικής άπνοιας ως μείζονος ζητήματος δημόσιας υγείας, τονίζει η Κατερίνα Βλάμη, MD, MSc, PH, Πνευμονολόγος, Δ/ντρια ΕΣΥ Πνευμονολογίας, Υπεύθυνη Μονάδας Μελέτης Ύπνου, Β' ΠΠΚ, ΠΓΝ «Αττικόν», Υπεύθυνη Ομάδας Εργασίας Διαταραχών της Αναπνοής στον Ύπνο της Ελληνικής Πνευμονολογικής Εταιρείας. «Η νόσος αφορά ολόκληρο το ηλικιακό φάσμα — από την παιδική και εφηβική ηλικία έως τη μέση και τρίτη ηλικία — και συνδέεται με αυξημένο καρδιομεταβολικό κίνδυνο, μειωμένη ποιότητα ζωής και αυξημένη πρόωρη θνησιμότητα. Η έγκαιρη διάγνωση και ο συστηματικός εντοπισμός περιστατικών, σε συνδυασμό με την κατάλληλη εκπαίδευση των επαγγελματιών υγείας, αποτελούν βασικές προϋποθέσεις για την αποτελεσματική αντιμετώπιση της νόσου. Παράλληλα, απαιτείται επένδυση σε οργανωμένα εργαστήρια ύπνου και σε σαφώς καθορισμένες διαδρομές παραπομπής, ώστε η διάγνωση να οδηγεί σε σταθερή και διαχρονική θεραπευτική φροντίδα».
Η συνεργασία εξειδικευμένων ιατρών ύπνου με την πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας, καθώς και η ενεργός συμμετοχή του ασθενούς στη λήψη αποφάσεων, επιτρέπουν την ουσιαστική εξατομίκευση της θεραπείας επισημαίνει η κ. Βλάμη και τονίζει ότι: «Κρίνεται, επίσης, αναγκαία η επίσημη αναγνώριση της νόσου από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας ως μη μεταδοτικού νοσήματος. Ο ύπνος δεν αποτελεί πολυτέλεια, αλλά θεμελιώδη πυλώνα υγείας — ισότιμο με τη σωστή διατροφή και τη σωματική άσκηση. Η προτεραιοποίηση της αποφρακτικής υπνικής άπνοιας δεν είναι επιλογή, αλλά επιτακτική ανάγκη για την προστασία της δημόσιας υγείας».